حلوای نسیه ۳ هزار میلیاردی برای آموزش و پرورش!

فرامرز آژنگ | ۱۳۹۳/۱۲/۱۳ |
هفدهمین خبرنامه پـــُـرسا

به گزارش سرویس فرهنگی و اجتماعی عیارآنلاین، در این شماره از بسته خبری پایش و رصد سیاست‌های آموزشی (پــُرسـا)، به احکام افزایش بودجه پیشنهادی دولت از سوی مجلس، استخدام فارغ التحصیلان سایر دانشگاه‌ها در آموزش و پرورش، عدم کفاف بودجه آموزش و پرورش، چالش‌های کنکور و تهدید آموزش رسمی توسط آموزش غیررسمی پرداخته می‌شود.

حلوای نسیه ۳ هزار میلیاردی برای آموزش و پرورش!

هفته گذشته، کوچکی نژاد، نایب رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس، جزئیات افزایش بودجه‌ی آموزش و پرورش توسط کمیسیون تلفیق را اعلام کرد. به گفته‌ی ‌‌وی در مجموع یک هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان در بخش ردیف‌ها و ۳ هزار میلیارد تومان از طریق تصویب دو حکم به بودجه آموزش و پرورش اضافه شده است. همچنین علیرضا سلیمی، یکی از اعضای کمیسیون تلفیق، در مورد احکام بودجه ۳ هزار میلیاردی گفت که این رقم از صرفه‌جویی در هزینه‌های شرکت‌های بزرگ به آموزش و پرورش خواهد رسید.

استفاده از ظرفیت مالی سایر شرکت‌ها و دستگاه‌های اقتصادی در تأمین هزینه‌های آموزش و پرورش امر بسیار مبارکی است که شاهد مطرح شدنِ آن در لایحه بودجه ۹۴ هستیم. البته در مورد وصول رقم ۳ هزار میلیاردی مصوّبِ کمیسیون تلفیق، این سؤال مطرح است که آموزش و پرورش با چه سازوکار و شرایط قانونی، می‌تواند مبلغ مذکور را از شرکت‌های بزرگ دریافت نماید؟ اساساً این مبلغ چقدر قابل وصول است؟!

از تصویب تا تخصیص بودجه

«چه مقدار از اعتباراتی که در قانون بودجه ۹۳ برای آموزش و پرورش تصویب شده تاکنون به دست این وزارتخانه رسیده است؟»؛ این سؤالی بود که روزهای گذشته، سید محمد بطحایی، معاون توسعه و مدیریت پشتیبانی آموزش و پرورش، مخاطب آن قرار گرفت و وی در پاسخ اعلام نمود که تا پایان دی ماه، صد درصد اعتبارات سال ۹۳ آموزش و پرورش تخصیص پیدا کرده است.

بر این اساس اعتباری که برای آموزش و پرورش در قانون بودجه سال ۹۳ تصویب شده به این وزارتخانه تحویل شده است! معاون توسعه مدیریت و پشتیبانی آموزش و پرورش کمبود بودجه‌ی این وزارتخانه در دو ماه پایانی سال را نتیجه کسری اعتبارِ پیش بینی شده در قانون بودجه دانست.

به عقیده‌ی برخی کارشناسان، بودجه آموزش و پرورش آن‌چنان که باید و شاید مورد توجه برنامه‌ریزان بودجه قرار نگرفته است‌، اما با توجه به تکرار این کسری در سال‌های مختلف، جای این سؤالات باقی است که برای افزایش سهم آموزش و پرورش از بودجه عمومی دولت، که مورد تأکید سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری نیز هست، چه اقدامی صورت گرفته است؟ برای یافتن راه‌های جدید توسعه منابع مالی مسئولین وزارت آموزش و پرورش آیا برای تعامل با سازمان برنامه و بودجه و کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس کاری انجام داده‌اند؟ و …

صدای پای معلمان جدید در آموزش و پرورش

دکتر مهرمحمدی، سرپرست دانشگاه فرهنگیان، در میان خبرنگاران از احتمال جذب ۵ هزار نیروی جدید از میان دانش‌آموختگان سایر دانشگاه‌ها سخن گفت و اعلام کرد که جذب نیرو در رشته‌های جدید و عمدتاً به مقطع متوسطه مربوط می‌شود. ایشان در مورد اینکه دانش‌آموختگان سایر دانشگاه‌ها پیش از ورود به آموزش و پرورش، چه دوره یا چه محتوایی را خواهند گذراند و آیا طراحی این دوره‌های آمادگی آغاز شده است، اظهار نظری نکرد.

با توجه به اساسنامه دانشگاه فرهنگیان به نظر می‌رسد عمل به ماده ۲۸ اساسنامه این دانشگاه (به‌کارگیری فارغ‌التحصیلان سایر دانشگاه‌ها) برای شرایط اضطرار است و برخی کارشناسان معتقدند که باید مراقب بود تا استفاده از این راهکار به رویه اصلی دانشگاه فرهنگیان تبدیل نگردد؛ زیرا رسالت اساسی این دانشگاه «جذب، نگهداشت و تربیت دانشجو معلمان در دوره‌ی کارشناسی» برای ورود به عرصه مقدس معلمی است.

مناظره «کنکور» داد!

موضوع یکم اسفند برنامه پرطرفدار «مناظره» به مسئله‌ی «کنکور سراسری» اختصاص یافته بود. علی زرافشان، معاون متوسطه آموزش و پرورش، از شرکت کنندگان برنامه با تأکید بر اینکه روش جذب دانشجو در ایران اشکال دارد، گفت: «باید بررسی کرد این شیوه جذب دانشجو [کنکور] چقدر به ارتقای کیفیت کمک می‌کند. نگرانی در ورود به دانشگاه به دوره دبستان کشیده شده و دانش‌آموزان برای موفقیت در کنکور از کارکرد اصلی خود فاصله گرفته‌اند».

رضا صابری، عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس، نیز با بیان اینکه در سال ۸۶ توسط مجلس نهم قانون حذف کنکور مصوب شد و باید از سال اول برنامه پنجم اعمال می‌شد، گفت: «دو سال از برنامه پنجم گذشته و هنوز این قانون قابلیت اجرا ندارد».

در رابطه با کنکور باید گفت اگرچه این آزمون متولی تحول در آموزش و پرورش نیست، اما در عین حال مانع تحقق اهداف نظام تربیتی نیز نباید باشد. از این رو چنانچه کنکور را یک جزء از نظام تربیتی بدانیم، ناگزیریم آن را اصلاح کنیم تا به کلیت تعلیم و تربیت کشور صدمه نخورد. ضمن اینکه شیوه‌ فعلی کنکور که داوطلبین را مجبور می‌کند به ۳۰ سؤال در ۳۰ دقیقه به صورت تستی پاسخ دهند، قابلیت سنجش سطوح بالای یادگیری را ندارد. نکته‌ی جالب و عجیب دیگر این که آزمون‌های سنجش استعداد، بخشی از کنکور دکتری را به خود اختصاص داده، در حالی که این استعدادسنجی جایی در کنکور سراسری ندارد!

آموزش غیررسمی در دو قدمی آموزش رسمی!

هفته گذشته مدیر کل آموزش و پرورش شهر تهران از غلبه‌ی تدریجی جریان تربیت غیررسمی بر تربیت رسمی خبر داد و با اشاره به اینکه برای حل مشکلات کشور چاره‌ای جز همسوسازی جریان‌های تربیتی با هم نداریم، گفت: «به جای اینکه وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم صرفاً در برابر جریان تربیت غیررسمی بایستند، باید بخشی از جریان تربیت غیررسمی را به سازوکار تربیت رسمی اضافه کرده و از طریق سازمان‌دهی مسنجم و ایجاد هم‌افزایی لازم در برابر سازوکارهای خارجی ایستادگی کنیم که از حیطه مدیریت ما خارج هستند».آموزش و پرورش

البته پدیده تربیت غیررسمی ماه‌ها قبل در کمیسیون تعلیم و تربیت شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز مطرح شده بود. در همین راستا، مخبر دزفولی، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی اوایل مهرماه سال جاری اعلام کرد: «در مورد موضوع نظام تعلیم و تربیت غیررسمی ابهاماتی وجود دارد و این موضوع باید از منظر مبادی، مبانی، آسیب‌ها و تهدیدات کاملاً واکاوی شود.»

به عقیده برخی کارشناسان، هم اکنون برنامه‌ریزان تعلیم و تربیت کشور چندان که باید و شاید به عرصه‌های تربیت غیررسمی و ماهیت آن آگاهی ندارند. همین امر موجب می‌شود تا از یک سو نسبت به سیاست‌گذاری این حوزه دچار سردرگمی شوند و از سوی دیگر تلاش‌های حاکمیت در حوزه تربیت رسمی نیز مخدوش گردد[۱].

پی نوشت:

[۱]برای آگاهی بیشتر در این زمینه رجوع شود به یادداشت: تعلیم و تربیت غیر «رسمی»، مکمل تعلیم و تربیت «رسمی»